Solidarność to niezwykła umiejętność, wartość i jakość w jednym, stanowi ona poczucie współodpowiedzialności, które ujawnia się w obliczu potrzeby, sytuacji, w której doznajemy krzywdy lub grozi nam niebezpieczeństwo. Solidarność wyrażamy poprzez wsparcie, współdziałanie, dzielenie się obowiązkami, niesienie pomocy.
Dział: Temat numeru
Do rozwoju ludzkości znacznie przyczyniła się umiejętność czytania, a co za tym idzie – przekazywanie sobie informacji i wiedzy, a także zapisywania dziejów historii. Bardzo duże znaczenie miało również wynalezienie druku i spowodowany tym znaczny wzrost popularności książek i czytania. Jak wiadomo – w dawnych czasach niewielu ludzi potrafiło czytać, co związane było również z brakiem metodyki nauczania w tej dziedzinie. Obecnie czytanie jest umiejętnością elementarną i bardzo niewiele jest osób, które jej nie mają.
W świecie, który często wymusza działanie według określonego klucza, gotowych procedur i rozwiązań, myślenie innowacyjne jest niezwykle pożądaną umiejętnością mającą wpływ zarówno na funkcjonowanie jednostki, jak i całych społeczeństw. Innowacyjność nierozerwalnie wiąże się z kreatywnością i twórczością.
Celem współczesnej edukacji powinno być przygotowanie człowieka do życia, działania i współdziałania w społeczeństwie i gospodarce. Kluczowe w tym procesie są dobre, konstruktywne – oparte na zrozumieniu i zaufaniu – relacje między uczniem i nauczycielem sprzyjające uczeniu się.
Jednym z ważnych zadań nauczyciela w edukacji wczesnoszkolnej jest tworzenie środowiska sprzyjającego rozwojowi twórczej aktywności dziecka, która ujawnia się w spontanicznej lub inspirowanej aktywności zabawowej, graficznej, werbalnej, muzycznej oraz ruchowej. Troska o rozwijanie kreatywności, o jej zakorzenienie w praktyce edukacyjnej, wydaje się ważnym zadaniem szkoły i jednym z najpilniejszych wyzwań współczesnego nauczyciela.
Szkoła odgrywa szczególną rolę w kształtowaniu poczucia własnej wartości uczniów ze względu na okres rozwojowy, systematyczność i długotrwałość oddziaływań oraz zakres wiedzy o sobie, którą dziecko w niej zdobywa. Zarówno nauczyciele, jak i rówieśnicy przekazują (w sposób bezpośredni lub pośredni) komunikaty wartościujące daną osobę. Te zachowania mogą podwyższać i wzmacniać samoocenę i samoakceptację dziecka, ale mogą ją także obniżać.
Faktem jest, że każdy uczeń przejawia indywidualne różnice w zakresie cech, temperamentu, możliwości, potrzeb itp. Dodatkowo można wyodrębnić różnice kształtujące się na przestrzeni pokoleń, na które ma wpływ rozwój cywilizacji. Głównym determinantem wpływającym na odmienność współczesnego ucznia jest nielimitowany dostęp do świata online, nie bez znaczenia pozostaje również wszechogarniający konsumpcjonizm.
Dla siedmiolatka zmienia się w zasadzie wszystko. Nie ulega bowiem wątpliwości, że szkoła jest instytucją, która w znacznym stopniu różni się od przedszkola. Dziecko nadal posiada potrzebę zabawy, a wkraczając w nową społeczną przestrzeń, jaką jest szkoła, wchodzi w świat zadań, obowiązków i wymagań. Ponadto u dzieci w tym wieku zachodzą liczne zmiany rozwojowe – są one jak najbardziej zasadne, przyczyniają się do opanowania nowych umiejętności. Jednakże często budzą brak zrozumienia przez dziecko tego, co się z nim dzieje, i powodują zagubienie oraz wiele trudnych emocji i zachowań.
Opanowanie sztuki czytania stanowi niezbędny element funkcjonowania współczesnego człowieka, dlatego proces nabywania tej umiejętności rozpoczyna się już w wieku przedszkolnym, a szczególnie w pierwszych latach nauki szkolnej. Czytanie otwiera przed każdym nowe horyzonty, umożliwia nabywanie i poszerzanie wiedzy w różnych dziedzinach, zgodnie z kształtującymi się zainteresowaniami.
Jak powszechnie wiadomo, człowiek nie rodzi się „białą kartką”, posiada bowiem temperament, który stanowi coś w rodzaju fundamentu innych cech. Zgodnie z definicją H. Rudolpha Schaffera, temperament dotyczy takiego zbioru wrodzonych właściwości, który odróżnia jedną osobę od drugiej pod względem ujawnionego stylu zachowania. Innymi słowy, w dużym uproszczeniu można rzec, że temperament to podstawowe i najbardziej naturalne (mające podłoże biologiczne i neurochemiczne) sposoby reagowania danego człowieka na otaczający je świat. Zatem temperament jest głównym determinantem naszej indywidualności i wyjątkowości.
Nauczyciele pytani o motywowanie uczniów przyznają, że mają z tym duży problem. Wprawdzie stosują różne strategie i metody aktywizujące, indywidualne rozmowy interwencyjne oraz statutowy katalog nagród i kar, ale zazwyczaj nie przynosi to oczekiwanych efektów. Podobny obraz wyłania się również z raportów IBP oraz licznych opracowań specjalistów: motywacja uczniów i zamiłowanie do nauki sukcesywnie spada od trzeciej do ostatniej klasy szkoły podstawowej i tendencja ta utrzymuje się aż do zakończenia obowiązkowej edukacji. Co jest tego przyczyną?