Otyłość to jedna z najszybciej rozprzestrzeniających się chorób cywilizacyjnych XXI wieku. Dotyka coraz większej liczby osób dorosłych, dzieci i młodzieży, stanowiąc problem o charakterze globalnym. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) otyłość definiuje się jako stan patologicznego zwiększenia ilości tkanki tłuszczowej, prowadzący do upośledzenia funkcji narządów. W Europie dotyka ona przeciętnie jednego na trzech chłopców i jedną na pięć dziewczynek w wieku od sześciu do dziewięciu lat. Obecnie według danych Narodowego Funduszu Zdrowia z powodu nadmiaru kilogramów cierpi w Polsce 31% chłopców i 20% dziewczynek, a z otyłością zmaga się już 13% chłopców i 5% dziewczynek. Tak szybkie tempo wzrostu skutkuje zwiększeniem liczby zachorowań na choroby związane z otyłością. Co może zrobić z tym problemem szkoła?
Autor: Dorota Zając
W dobie rozwoju internetu jako głównego źródła informacji fake newsy stanowią poważne zagrożenie. Przy ogromnej liczbie danych i wiadomości, które docierają do nas każdego dnia, trudno nam jest kontrolować ich prawdziwość i jakość. Dlatego tak ważne jest uczenie już najmłodszych dzieci krytycznego myślenia i zasady ograniczonego zaufania do źródeł. Jak skutecznie promować i utrwalać taką postawę wśród swoich podopiecznych?
Wyobraźnia to nasza zdolność do mentalnego wytwarzania obrazów, pomysłów, myśli, a nawet uczuć, które tak naprawdę nie istnieją w rzeczywistości i które nie są dostępne dla naszych zmysłów. Badania wskazują, że zdolności wyobrażeniowe w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym najpełniej ujawniają się w ekspresji werbalnej, plastycznej, muzycznej.
W szkole istotna jest funkcja wychowawcy. Od niego w dużej mierze zależy, czy uczniowie będą się czuli bezpiecznie i swobodnie ze sobą, w jakim stopniu będą zmotywowani do nauki. Nie jest łatwo zbudować efektywny zespół klasowy z grupy przypadkowo zebranych uczniów.
Radzenie sobie z zachowaniami, które naruszają dyscyplinę w klasie, należy zwykle do codzienności w pracy osób uczących w szkole – zwłaszcza tych, które pracują z większymi grupami dzieci i młodzieży. Charakter tego, co bywa określane jako zachowania trudne czy zakłócające, jest zróżnicowany. Duża grupa nauczycieli, nawet tych o długim stażu pracy, określa radzenie sobie z sytuacjami wychowawczymi w tym obszarze jako niełatwe zadanie.
Nie bez przyczyny kodowanie odgrywa istotną rolę w nowej podstawie programowej. W obecnym świecie podczas procesu edukacji coraz większy nacisk kładzie się na naukę obsługi nowoczesnego sprzętu i oprogramowania. Dzieje się tak m.in. przez to, że dzieci już od najmłodszych lat mają dostęp do nowoczesnych technologii. Wczesny kontakt dzieci z programowaniem ułatwi im sprawniejsze posługiwanie się nowoczesną technologią informacyjną oraz rozwinie zainteresowania w tej dziedzinie. Jak kształtować kompetencje kluczowe u dzieci w wieku wczesnoszkolnym, wykorzystując kodowanie?
Dzieci z natury są ciekawe, gotowe do poznawania świata, zadawania pytań, badania i eksplorowania. W sposób naturalny są też uważne. Jednak wyzwania, przed którymi na co dzień stają, powodują, że czasami doświadczają stresu, który ogranicza te wrodzone umiejętności.
„Czy to jutro, czy to dziś, wszystkim jest potrzebny miś” – to słowa polskiej autorki książek dziecięcych Heleny Bechlerowej, z którymi trudno się nie zgodzić. Każdy z nas pamięta z dzieciństwa swojego pluszowego misia, takiego, bez którego nie można było zasnąć. Nie wyobrażamy już sobie świata bez misia. Jest bohaterem kreskówek dla dzieci, książek, jego podobizna zdobi ubrania, pościel, meble w dziecięcym pokoju. Najważniejszy jednak zawsze pozostanie pluszowy, mięciutki miś do tulenia.
Wspominając książki z dzieciństwa, wielu z nas wymienia Karolcię jako jedną z ulubionych, do których wracamy, nawet będąc już dorosłymi. Jej obecność w kanonie lektur szkolnych dla najmłodszych sprawia, że nie sposób nie znać tej opowieści o błękitnym koraliku. Któż z nas nie chciał mieć takiego talizmanu! Kto nie marzył o tym, by być niewidzialnym, by latać czy rozmawiać ze zwierzętami! Czytając Karolcię, można tego doświadczyć – choćby w wyobraźni.
Celem współczesnej edukacji powinno być przygotowanie człowieka do życia, działania i współdziałania w społeczeństwie i gospodarce. Kluczowe w tym procesie są dobre, konstruktywne – oparte na zrozumieniu i zaufaniu – relacje między uczniem i nauczycielem sprzyjające uczeniu się.
Jednym z ważnych zadań nauczyciela w edukacji wczesnoszkolnej jest tworzenie środowiska sprzyjającego rozwojowi twórczej aktywności dziecka, która ujawnia się w spontanicznej lub inspirowanej aktywności zabawowej, graficznej, werbalnej, muzycznej oraz ruchowej. Troska o rozwijanie kreatywności, o jej zakorzenienie w praktyce edukacyjnej, wydaje się ważnym zadaniem szkoły i jednym z najpilniejszych wyzwań współczesnego nauczyciela.