Wczesna interwencja w przemocy rówieśniczej

Wspomaganie ucznia

Ujawnienie przypadku doświadczenia przez ucznia/uczennicę przemocy ze strony rówieśników traktowane jest zazwyczaj jako sytuacja kryzysowa. Wychowawca, pedagog, psycholog, rodzice, a często też i dyrektor szkoły angażują się w wyjaśnienie przyczyn i ustalenie przebiegu zdarzenia. Zastanawiają się nad zakresem i sposobami udzielenia wsparcia ofierze oraz konsekwencjami, jakie powinny być wyciągnięte wobec sprawcy. A kiedy pierwsze emocje opadną, pojawiają się pytania o to, czy można było tego uniknąć lub co zrobić, aby do podobnych zjawisk nie dochodziło w przyszłości.

Odpowiedzi na pytania stawiane po interwencji w kryzys związany z przemocą rówieśniczą powinny sprzyjać formułowaniu rekomendacji do podejmowania działań na jego wczesnym etapie, gdyż przemoc nie jest z reguły jednorazowym aktem wymierzonym przeciwko innej osobie, ale ma charakter procesu zaczynającego się od pozornie błahych incydentów. Złośliwy uśmiech, „żartobliwy” komentarz, przezwisko lub wymowne milczenie po wypowiedzi na forum mogą uruchomić mechanizm prowadzący do katastrofy. Podobnie jak lawina w górach zaczynająca się od potrącenia jednego kamienia lub naruszenia w jednym miejscu jednolitej, ale przeciążonej struktury pokrywy śnieżnej. Przeoczenie lub zlekceważenie sygnałów ostrzegawczych bez względu na to, czy odbyło się świadomie, czy nie, prowadzi z reguły do eskalacji napięcia, które przybierając jakąkolwiek formę przemocy, destrukcyjnie wpływa na poczucie bezpieczeństwa wszystkich podmiotów społeczności szkolnej. Brak reakcji na małe, ale nieprzyjemne sytuacje powoduje lawinę, której zatrzymanie może okazać się niemożliwe. Skuteczna interwencja zaczyna się tam, gdzie kończy się przymykanie oka na drobną agresję, a zaczyna uważna diagnoza przemocy rówieśniczej, czyli bullyingu.

POLECAMY

Przemoc rówieśnicza jak proces

Prawidłowe zdefiniowanie i zrozumienie przemocy rówieśniczej przez nauczycieli, uczniów i rodziców może być kluczowe dla skutecznej i minimalizującej skutki interwencji, a przede wszystkim przyczynić się do zmniejszenia liczby skrajnych przypadków bullyingu. Warto prowadzić edukację, która pomoże młodym ludziom zrozumieć, czym jest konflikt, gdzie siły są wyrównane, a strony dążą do rozwiązania problemu. I uczyć konstruktywnych sposobów budowania porozumienia. Warto także uczyć odróżniania konfliktu od przemocy, która wg Dana Olweusa (prekursora badań nad bullyingiem) opiera się na trzech filarach:

  1. Intencjonalność, czyli świadome działanie mające na celu zranienie, skrzywdzenie lub poniżenie inn...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!

Dołącz do 10000 + czytelników, którzy nieustannie pogłębiają swoją wiedzę z zakresu skutecznego nauczania i motywowania uczniów edukacji wczesnoszkolnej.

Otrzymuj gotowe narzędzia oraz podpowiedzi, jak przeprowadzić ciekawe zajęcia, pracować z uczniem ze SPE oraz jak podnosić ich aktywność.

1000 artykułów online
50 lat na rynku
Dostęp online i offline
107 numerów archiwalnych
160 scenariuszy zajęć
40 autorów – specjalistów
Życie Szkoły • Prenumerata już od 399 zł/rok

Przypisy