Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pedagogiczne inspiracje

13 czerwca 2018

NR 33 (Styczeń 2018)

Jak wykorzystać założenia edukacji alternatywnej w tradycyjnej szkole?

0 345

Kształcenie tradycyjne różni się znacznie od alternatywnego. Szkoła alternatywna jest placówką oświatową, która oferuje uczniom model oparty na odmiennym od tradycyjnego systemie nauczania i wychowania. Odmienność ta polegać może głównie na innych sposobach organizacji nauczania, aranżacji środowiska szkolnego lub strukturach programowych. Szkoła ta ma dużo większe możliwości, gdyż w dużej mierze jej organizacja jest finansowana z prywatnych środków rodziców. Poniższy materiał zawiera wiele informacji dotyczących sposobów wdrożenia elementów edukacji alternatywnej do publicznych szkół.

Po pierwsze dziecko uczy się samokontroli i samokrytyki oraz samodzielnie koryguje błędy to założenie pedagogiki Marii Montessori – w szkołach tradycyjnych obowiązuje system oceniania, który musimy respektować i egzekwować jego przestrzeganie. Możemy natomiast wprowadzić wewnątrzklasowe uregulowanie, polegające na organizacji spotkań (np. raz w tygodniu), w trakcie których omawiane są kwestie zachowania uczniów. Proponuję następujący przebieg: uczeń sam ocenia swoje zachowanie, opowiadając o sytuacjach trudnych i łatwych, przykrych i przyjemnych oraz o sposobie radzenia sobie z nimi, uczeń ocenia swoje postępowanie, klasa wyraża swoje opinie, prowadzący wypowiada się zgodnie z założeniami oceniania kształtującego. Dodatkowym elementem, który ułatwi nam pracę wychowawczą, może być graficzna plansza uwzględniająca wyniki spotkania.
Po drugie każde dziecko jest inne i interesuje się czymś innym, dlatego może samodzielnie wybrać ścieżkę i miejsce pracy – autorką tej koncepcji jest Maria Montessori. Bez wątpienia nie możemy wprowadzać aż tak liberalnych założeń w tradycyjnej szkole, ponieważ zadaniem każdego nauczyciela jest realizacja podstawy programowej. Jednak zważając na efektywność działania, można wykorzystać je w określonym czasie, np. 20 minut dziennie. Nawiązaniem do tej idei jest zasada pedagogiki waldorfskiej, wprowadzająca odpowiedni wystrój klasy oraz freinetowskie kąciki specjalistyczne. Poniższa tabela obrazuje możliwe do wykorzystania rozwiązania w tym obszarze.1

Nazwa dekoracji lub aranżacji Niezbędne materiały Cel Opis
Sceneria Farba w wybranym kolorze, kolorowe farby i szablony, charakterystyczne dodatki wykonane np. z drewna lub kartonu
  • rozwijanie wyobraźni,
  • poprawa samopoczucia,
  • tworzenie więzi i identyfikowanie się z własną grupą.
Pomieszczenie aranżujemy zgodnie z wybraną tematyką, np. łąka, dziki zachód, sklep z zabawkami, tęczowy świat itd. Dbamy o wykonanie różnorodnych detali i elementów dekoracji, odmalowując je z szablonu (osoby posiadające zdolności plastyczne bez problemu zrobią to ręcznie) lub przyklejając wykonane z kartoników np. kwiaty, zabawki, w zależności od tematyki przewodniej. Dla każdego dziecka możemy wykonać element zgodny ze scenerią, np. umieszczony na stoliku pojemnik na przybory (metalowe pudełko lub plastikowy koszyczek) oklejamy kartonikiem w kształcie biedronki, żabki, kwiatka itd.)
Baldachim Materiał, hak przymocowany na suficie, metalowa podstawa baldachimu
  • zaspokojenie potrzeby prywatności,
  • odpoczynek, relaksacja,
  • tajemniczość
Wykonujemy drewniany stelaż zbudowany z kilku segmentów, obijamy materiałem, który mocujemy za pomocą pistoletu tapicerskiego. Parawan może być wykonany z innego lekkiego materiału, np. tektury. Pomysły na zastosowanie:
  • teatrzyk,
  • miejsce do prezentowania swoich umiejętności i osiągnięć,
  • miejsce na prywatne rozmowy,
  • strefa relaksu,
  • kącik czytelniczy
Parawan Drewniany stelaż, materiał, pistolet tapicerski
  • zaspokojenie potrzeby prywatności,
  • odpoczynek, relaksacja,
  • tajemniczość
Wykonujemy drewniany stelaż zbudowany z kilku segmentów, obijamy materiałem, który mocujemy za pomocą pistoletu tapicerskiego. Parawan może być wykonany z innego lekkiego materiału, np. tektury. Pomysły na zastosowanie:
  • scenografia przedstawień (np. teatr kukiełkowy), 
  • miejsce wspólnej pracy twórczej,
  • miejsce, za którym można ukryć niespodziankę, 
  • pozwala podzielić uczniów na dwie nie widzące siebie grupy – stworzyć indywidualne, oddzielone miejsce pracy
Sufitowe literki  Szablon alfabetu i farba lub gotowe litery z innego materiału
  • poznanie liter, 
  • rozwijanie myślenia twórczego
Malujemy rozsypany, kolorowy alfabet na suficie, możemy przykleić gotowe litery. Pomysły na zastosowanie:
  • obserwowanie wybranych liter podczas odpoczynku,
  • poszukiwanie liter zgodnie ze wskazówką nauczyciela
Grzyb 
kolorowe
kwiatki, piłki itp. 
Farba odporna na ścieranie 
  • kształtowanie rozwoju psychomotorycznego,
  • rozwijanie aktywności twórczej, potrzeby ruchu,
  • nabywanie umiejętności pracy zespołowej,
  • usprawnianie koncentracji uwagi
Malujemy na podłodze grzyba do gry w klasy lub kolorowe elementy. Pomysł na zastosowanie:
  • gra w klasy,
  • reagowanie na kolor wskazany przez nauczyciela
Tablica Farba tablicowa, metalowa podkładka zabezpieczająca opadanie pyłu z kredy na podłogę 
  • umiejętność wyrażania siebie,
  • odpoczynek,
  • rozwijanie aktywności twórczej,
  • zabawa
Malujemy ścianę lub podłogę farbą tablicową. W przypadku ściany zabezpieczamy podłogę podkładką. Podkładkę można udekorować elementem wybranej scenerii 
Dziwaki sensoraki  Płyty CD, worek, folia bąbelkowa, materiał skórzany, jedwab, sznurówki, gruby sznurek, włóczka, materiały o różnej fakturze, klej, piasek, ryż, kamyczki 
  • angażowanie różnych zmysłów,
  • odpoczynek,
  • koncentracja uwagi
Płyty CD umieszczamy na ścianie i podłodze, dekorujemy je różnorodnymi materiałami, sznurkami o zróżnicowanej fa...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy