Dołącz do czytelników
Brak wyników

Wspomaganie ucznia

16 stycznia 2019

NR 43 (Styczeń 2019)

Dzieci z Zespołem Aspergera są wokół nas

0 177

Zespół Aspergera występuje coraz powszechniej. Według szacunkowych danych Fundacji Synapsis dzieci ze spektrum autyzmu jest w Polsce ok. 30 tysięcy i częściej dotyka chłopców niż dziewczynki.

Schorzenie to zostało opisane w 1944 r. przez Hansa Aspergera i obejmowało dzieci, które były zamknięte w sobie, wyobcowane. Zespół charakterystycznych zachowań dla tego schorzenia spróbowano zdefiniować przy pomocy odpowiednich kryteriów diagnostycznych. W roku 2003 z pomocą Podręcznika Diagnostycznego i Statystycznego Zaburzeń Psychicznych udało się to zaburzenie zdefiniować. Dzieci mają problem w kontaktach międzyludzkich, w zrozumieniu złożonych reguł społecznych, są naiwne bądź obsesyjne w niektórych zachowaniach, nie potrafią zazwyczaj inicjować rozmowy i niewłaściwie wykorzystują kontakt wzrokowy. Występują u nich zaburzenia sensoryczne. Zaburzenia funkcji społecznych występują przy jednoczesnym braku wtórnych opóźnień w rozwoju mowy oraz rozwoju poznawczym. Dzieci te są zazwyczaj ciekawe świata i zaradne. Mają jednak ogromne trudności w nawiązywaniu poprawnych kontaktów z rówieśnikami. Nie potrafią również przetworzyć i zastosować złożonych zachowań niewerbalnych. Nie potrafią przyjąć czyjegoś punktu widzenia, mają problem z elastycznością myślenia. Często zdarza się, że rozumieją zasady zachowania, których należy przestrzegać w grupie szkolnej, ale nie potrafią ich zastosować. Dlatego ich zachowania w interakcjach społecznych są niestosowne i nieodpowiednie. Mogą doświadczać problemów z agresją, nadpobudliwością i depresją. Nie rozumieją komunikacji niewerbalnej, pozbawione są empatii. W dużych skupiskach są na ogół nadmiernie podekscytowane. Podekscytowanie może również wystąpić na skutek przytłaczających bodźców wzrokowych. Zastosowane środki zaradcze są skuteczne, jeśli ich stosowanie jest konsekwentne przy wykorzystaniu odpowiednich zasobów informacyjnych w tej sferze. Terapia dziecka będzie miała możliwość powodzenia przy pomocy i wsparciu wszystkich nauczycieli uczących, rodziców, grupy rówieśniczej i terapeutów. Dzieci z Zespołem Aspergera mogą chodzić do normalnych szkół, jednak jest to dla nich duży wysiłek. Muszą stawić czoło wielu złożonym interakcjom społecznym związanym z procesem nauczania. Dosłowny sposób myślenia, brak jego elastyczności może mieć wpływ na poziom rozumienia słowa pisanego, mowa niewerbalna nauczyciela stosowana łącznie z przekazem werbalnym jest również przez dziecko niezrozumiała. Nie potrafią klasyfikować istotnych informacji oraz cechują je słabe zdolności ­organizacyjne.

Praca z dzieckiem z zespołem Aspergera

Metodą, która daje dużo korzyści przy pracy z dzieckiem z zespołem Aspergera jest Integracja Sensoryczna. Jest to ukierunkowana zabawa z dzieckiem. Dziecko uczestnicząc w zabawie jest przekonane, że jest współtwórcą zabawy. Terapia koncentruje się na poprawie integracji pomiędzy zmysłami w układzie nerwowym. Zadaniem terapeuty jest stymulacja zmysłów dziecka i usprawnianie motoryki małej, dużej oraz koordynacji wzrokowo-ruchowej. Należy dziecku dostarczyć odpowiedniej ilości bodźców sensorycznych, by stymulować poprawę integracji bodźców docierających do dziecka z otoczenia oraz z jego wnętrza. Wykorzystując odpowiednie techniki terapeuta eliminuje, ogranicza bądź wyhamowuje niepożądane bodźce obecne przy nadwrażliwościach sensorycznych, bądź ich dostarcza przy podwrażliwościach tychże systemów. Przy pracy tą metodą nie da się zastosować jakiegoś konkretnego schematu ćwiczeń, należy ciągle poszukiwać, analizować zachowanie dziecka, dokonywać ewaluacji działań i tak je komponować, by dziecko mogło reagować na dostarczane bodźce coraz bardziej złożonymi reakcjami. Terapia Integracji Sensorycznej odbywa się w salach przystosowanych do jej realizacji przez specjalistów. Mam tutaj na myśli różnego rodzaju sprzęty: hamaki, huśtawki, deskorolki, trampoliny, tunele gimnastyczne, równoważnie oraz materiały do terapii dotykowej i wzrokowej. Poziom trudności wyznaczamy na granicy możliwości dziecka, tak by stale poprawiać funkcjonowanie ośrodkowego układu nerwowego, co w konsekwencji poprawi motorykę, emocje, funkcje języka i sferę poznawczą. Takie działania z pewnością przełożą się na poprawę, jakości uczenia się dziecka i jego funkcjonowanie w grupie rówieśniczej. 

Jak rozpoznać Zespół Aspergera?

Metody tej można się nauczyć, trzeba ukończyć odpowiednie kursy bądź szkolenia. W Internecie jest wiele ciekawych artykułów dotyczących samej metody, jak i pracy z jej wykorzystaniem. Zatem rozwój i sukces dziecka zależy od kreatywności nauczyciela pracującego z dzieckiem z Zespołem Aspergera, jego determinacji by pomóc dziecku, które często uczęszcza do szkoły masowej i w edukacji wczesnoszkolnej niejednokrotnie uzyskuje opinię dziecka trudnego. Sukces zależy również od współpracy wychowawcy z psychologiem szkolnym, pedagogiem oraz terapeutą prowadzącym zajęcia rewalidacji. Priorytetową kwestią będzie postawienie diagnozy. Pozwoli to wyeliminować inne choroby, jak również ochronić dziecko przed efekta...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy