Dołącz do czytelników
Brak wyników

Temat numeru

14 czerwca 2018

NR 35 (Marzec 2018)

Proces diagnostyczny w szkole

0 87

Dzięki diagnozie otrzymujemy wiedzę na temat funkcjonowania każdego ucznia jako jednostki oraz jako członka społeczności szkolnej. Służy ona podniesieniu efektywności pracy dydaktycznej, opiekuńczej i wychowawczej.

Diagnoza jest działaniem wstępnym, którego finalnym skutkiem ma być wpływ na poprawę funkcjonowania dziecka. Nieprzeprowadzenie jej uniemożliwia planowanie i realizację procesu edukacji, dostosowanego do indywidualnych możliwości i potrzeb każdego dziecka. 
Zgodnie z najnowszym Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach proces wstępnej diagnozy rozpoczyna się w szkole, i na podstawie uzyskanego rozpoznania należy zapewnić uczniowi stosowne wsparcie. Możliwości i indywidualną sytuację dziecka rozpoznaje nauczyciel, natomiast za szkolny proces diagnostyczny odpowiedzialne są następujące osoby: (patrz tabela nr 1). Dopiero wówczas, gdy wsparcie nie przyniesie rezultatów, możemy (dyrektor lub rodzice) wystąpić do poradni psychologiczno-pedagogicznej. Należy pamiętać, że wniosek o przeprowadzenie diagnozy i wskazanie sposobu rozwiązania problemu ucznia zawiera informacje o:

  1. rozpoznanych indywidualnych potrzebach rozwojowych i edukacyjnych, możliwościach psychofizycznych ucznia oraz potencjale rozwojowym ucznia,
  2. występujących trudnościach w funkcjonowaniu ucznia w przedszkolu, szkole i placówce lub szczególnych uzdolnieniach ucznia,
  3. działaniach podjętych przez nauczycieli, wychowawców grup wychowawczych i specjalistów w celu poprawy funkcjonowania ucznia w przedszkolu, szkole i placówce, formach pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielanej uczniowi w przedszkolu, szkole lub placówce, okresie ich udzielania oraz efektach podjętych działań i udzielanej pomocy,
  4. wnioskach dotyczących dalszych działań mających na celu poprawę funkcjonowania ucznia.

Tabela 1. Osoby odpowiedzialne za szkolny proces diagnostyczny. 

PEDAGOG, PSYCHOLOG SZKOLNY
  • prowadzi badania i działania diagnostyczne uczniów, w tym diagnozuje indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne oraz możliwości psychofizyczne uczniów w celu określenia mocnych stron, predyspozycji, zainteresowań i uzdolnień uczniów oraz przyczyn niepowodzeń edukacyjnych lub trudności w funkcjonowaniu uczniów, w tym barier i ograniczeń utrudniających funkcjonowanie ucznia i jego uczestnictwo w życiu szkoły i placówki,
  • diagnozuje sytuację wychowawczą w szkole lub placówce w celu rozwiązywania problemów wychowawczych stanowiących barierę i ograniczających aktywne i pełne uczestnictwo ucznia w życiu przedszkola, szkoły i placówki
LOGOPEDA
  • diagnozuje pod kątem logopedycznym, prowadzi badania przesiewowe w celu ustalenia stanu mowy oraz poziomu rozwoju językowego uczniów
TERAPEUTA PEDAGOGICZNY
  • prowadzi badania diagnostyczne uczniów z zaburzeniami i odchyleniami rozwojowymi lub specyficznymi trudnościami w uczeniu się w celu rozpoznawania trudności oraz monitorowania efektów oddziaływań terapeutycznych
DORADCA ZAWODOWY
  •  systematycznie diagnozuje zapotrzebowania uczniów na informacje edukacyjne i zawodowe oraz pomoc w planowaniu kształcenia i kariery zawodowej

Tabela 2. Opis narzędzi diagnostycznych1

Obszar diagnozy Nazwa narzędzia diagnostycznego 
Poziom inteligencji 
  • Skala inteligencji D. Wechslera,
  • Diagnoza możliwości intelektualnych A. Matczak
Specyficzne trudności w nauce czytania i pisania 
  • Skala ryzyka dysleksji Marty Bogdanowicz (SRD),
  • Seria testów do czytania i pisania dla klasy I–III Teresy Straburzyńskiej i Teresy Śliwińskiej,
  • Pomoce do badań pedagogicznych uczniów klas VII–VIII szkół podstawowych i ponadpodstawowych ze specyficznymi trudnościami w czytaniu i pisaniu Janiny Mickiewicz,
  • Wybór tekstów do pisania ze słuchu dla klas IV–VIII szkoły podstawowej Marii Sobolewskiej,
  • Test głośnego czytania dla klas I–VII Jana Konopnickiego,
  • Test czytania głośnego Marii Sobolewskiej i Andrzeja Matuszewskiego,
  • Badanie tempa i techniki czytania w ujęciu Bronisława Rocławskiego,
  • Test pomiaru szybkości czytania głośnego Władysława Puśleckiego,
  • Numeracy questionnaire – Daniel Ansari – kwestionariusz operowania liczbami – tłumaczenie polskie Urszuli Oszwy,
  • Skala umiejętności matematycznych Urszuli Oszwy.
Należy pamiętać, że w przypadku diagnozy dysleksji powinniśmy uwzględnić zaburzenia w różnych obszarach. W związku z tym wykorzystane narzędzia powinny oceniać: poziom czytania i pisania, funkcje wzrokowo-ruchowo-przestrzenne, funkcje słuchowo-językowe, funkcje ruchowe, orientację przestrzenną i poziom sprawności intelektualnej
Diagnoza sytuacji rodzinnej dziecka 
  • Inwentarz postaw ,, W moim domu” B. Markowskiej,
  • Identyfikacja stylów wychowania wg M. Ryś,
  • Test komunikacji zadaniowej ro...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy