Dołącz do czytelników
Brak wyników

Nauczyciel w świecie

9 stycznia 2020

NR 52 (Styczeń 2020)

TWORZYMY RAJ EDUKACYJNY – METODY PRACY WYKORZYSTYWANE W KOOPERATYWIE EDUKACYJNEJ PONAD HORYZONT

0 10

Artykuł jest częścią cyklu, w którym autorka opisuje swoje doświadczenia związane z pracą w nowo powstałej Kooperatywie Edukacyjnej Ponad Horyzont, będącej rodzicielską inicjatywą nowej formy edukacji domowej.

Podczas planowania pracy w mieszanej wiekowo grupie założyłam, że moim głównym celem będzie przygotowanie uczniów do uczenia się, nie zaś wprowadzanie treści i sprawdzanie efektywności przekazywania wiedzy. Poprzez swoje działania chcę pomóc uczniom w nabywaniu nowych kompetencji, w kształtowaniu postaw, dzięki którym nauka – uczenie się, stanie się stałym elementem ich życia codziennego, nie zaś tylko obowiązkiem. Jestem przekonana, że rozbudzanie ciekawości, wspieranie twórczości i mocnych stron, rozwijanie kreatywności i myślenia poza schematami oraz poczucia niezależności, podmiotowości ucznia, przygotowanie do pracy w grupie bądź zespole, wzmacnianie autonomii, samodzielności oraz poczucia własnej wartości, kształtowanie wytrwałości i dociekliwości, wyrabianie refleksyjności, nawyków i poczucia sprawczości, są najważniejszymi zadaniami nauczycieli. Uważam je za tak ważne, że wszystkie inne cele, wynikające z podstawy programowej, stanowią dla mnie jedynie uzupełnienie programu kształcenia na pierwsze trzy lata pracy szkolnej. Powyższe założenia są na stałe wpisane we wszystkie aktywności, które proponuję uczniom. Zależy mi, aby w jak największym stopniu rozwój dzieci przebiegał harmonijnie, żeby stymulowane były równolegle wszystkie sfery rozwojowe, a progres był w miarę możliwości zrównoważony – dlatego nasz plan oparty jest na holistycznym podejściu, nauczanie jest w pełni zintegrowane i wielozmysłowe. W niniejszym artykule chciałabym opisać poszczególne metody, które wykorzystuję w swojej pracy, a których efektywność mogłam obserwować i badać pracując w bardzo zróżnicowanych środowiskach szkolnych w Indiach, Holandii, Finlandii i, od kilku miesięcy, w Polsce.

Udoskonalone czytanie bostońskie

Czytanie metodą bostońską aktualnie ma wiele wersji, jedna z nich zakłada, że każdego dnia, przez pierwsze 10 minut zajęć jakaś książka jest czytana dzieciom przez nauczyciela, a przed zakończeniem dnia szkolnego uczniowie czytają samodzielnie wybraną przez siebie formę tekstu (np. książkę, komiks, czasopismo itp.). Pracując w Holandii, mogłam zaobserwować, że w jednej z placówek wykorzystywano wyłącznie element samodzielnego czytania – codziennie bowiem uczniowie czytali w ciszy przez pierwsze 30 minut zajęć. Decydując się na wykorzystanie tej metody, wiedziałam, że będę musiała dostosować ją do swoich uczniów.
Zadbałam o to, by atmosfera i oferta czytelnicza miały wpływ na rozwój. Po zapoznaniu się z wynikami badań na temat wpływu przebywania w przestrzeni bibliotecznej na codzienne życie uznałam, że najlepszym miejscem na prowadzenie naszych zajęć będzie miejska biblioteka dla dzieci i młodzieży. Początkowo spotykaliśmy się w niej 2 razy w tygodniu na 45 minut, aktualnie wizyty są raz w tygodniu i trwają dłużej – sprawdzając różne opcje, będę mogła sprawdzić, które rozwiązanie bardziej odpowiada dzieciom i przynosi lepsze efekty. Do tej pory udało nam się wypracować szereg nawyków związanych z tą aktywnością: uczniowie samodzielnie zwracają i wypożyczają książki, zaraz po przyjściu zabierają z wyznaczonego miejsca „zakładki”, których używają, gdy biorą jakąś pozycję z półki, samodzielnie lub przy wsparciu pani bibliotekarki wyszukują zarówno książki, które zabiorą do domu, jak i te, które samodzielnie będą czytać w bibliotece w odpowiednim czasie.
Oprócz tego, uczniowie bez potrzeby nadzoru nauczyciela pilnują porządku i zachowania ciszy oraz przestrzegania określonych zasad. Zwracają się o pomoc w poszukiwaniach interesującej dla nich lektury oraz pilnują terminów zwrotu i znają regulamin korzystania z biblioteki.
W efekcie już po kilku wizytach uczniowie poznali zakresy czasowe poszczególnych elementów, wiedzą też, że pierwsze 15 minut jest przeznaczone na poszukiwania i oglądanie dowolnych książek. Następne 15–30 minut, w zależności od możliwości poszczególnych uczniów i ich zainteresowania tego rodzaju aktywnością danego dnia, to czas samodzielnego czytania. Resztę czasu spędzamy na dyskusjach, omawianiu treści, refleksjach dotyczących procesu i, jeśli jest taka potrzeba, analizie swoich umiejętności oraz samoocenie. W pozostałe dni, już w szkole, codziennie czytamy wspólnie i samodzielnie przez przynajmniej 15 minut (raz w tygodniu w języku angielskim, co jakiś czas w języku hiszpańskim).

Zegar Educational Eden – daltońska inspiracja

Pomysł na wykonanie zegara, który pomógłby uczniom pilnować czasu przeznaczonego na poszczególne aktywności, zaczerpnęłam z Planu Daltońskiego. Niestety kolorowy zegar mierzący 5-, 10-, 15- i 30-minutowe aktywności nie zaspokajał moich potrzeb, jeśli chodzi o możliwość zaplanowania całego dnia i wpojenie uczniom odpowiedzialności za...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy