Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pracownia rozwoju zawodowego

16 maja 2019

NR 46 (Maj 2019)

Getting Things Done – zarządzanie zadaniami dla nauczyciela

0 80

„Umysł jest od generowania pomysłów – a nie od ich przetwarzania(1)”
David Allen

Jak czasem wygląda rzeczywistość nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej? Mamy bardzo dużo różnych obowiązków związanych nie tylko z przygotowaniami do lekcji, ale także monitorowaniem i opisaniem postępów uczniów. Do tego dochodzi uzupełnianie dzienników oraz całej dokumentacji szkolnej. Mamy także do przygotowania spotkania z rodzicami oraz uczestniczymy w radach pedagogicznych i innych wydarzeniach organizowanych przez szkołę. A to tylko mały wycinek naszej rzeczywistości szkolnej. Jeśli dodamy do tego jeszcze obowiązki domowe i często rodzicielskie, to powstaje z nich bardzo wiele różnego typu zadań, którym powinniśmy sprostać. Co możemy zrobić, żeby odczarować choć trochę naszą rzeczywistość i wprowadzić do niej więcej spokoju, zorganizowania, ładu? Możemy skorzystać z wielu różnych pomysłów dotyczących organizacji czasu oraz zarządzania sobą w czasie. Jedną z popularniejszych jest metodologia Getting Things Done, (GTD), która jest bardzo pomocna w tego typu wyzwaniach.

Co to jest?

Trudno byłoby o bardziej kompetentnie skondensowaną definicję dotyczącą tego, czym jest Getting Things Done niż ta, która została stworzona przez specjalistów. Według niej:
„Getting Things Done” (GTD) jest to najbardziej spójny, intuicyjny i kompletny system zwiększania efektywności osobistej jaki istnieje obecnie na rynku. To system zarządzania zobowiązaniami, informacjami i komunikacją. W świecie z nieustannie zmieniającymi się priorytetami, przesuwanymi zasobami i natłokiem e-maili, rozmów telefonicznych i smsów GTD pomogło milionom zapracowanych ludzi osiągać więcej przy niższym poziomie stresu zarówno w życiu zawodowym, jak i osobistym” 2.

Jakie są deklarowane efekty?

Efekty używania są zależne od ilości pracy, którą każdy nauczyciel włoży w realizację tego podejścia w swojej pracy. Autor metody przedstawia wiele efektów. Większość z nich jest możliwa do uzyskania w dosyć krótkim czasie po zastosowaniu tego podejścia.

 „Metoda GTD® pozwala:

  • zdobyć natychmiastową kontrolę nad zalewającymi nas sprawami do załatwienia,
  • szybko podejmować skuteczne decyzje,
  • uniknąć nieustannego odkładania zadań na później (prokrastynacji),
  • osiągać dużo lepsze wyniki w pracy zawodowej,
  • uzyskać wolny czas i komfortowy stan umysłu potrzebne do tworzenia wizji i długofalowych planów,
  • świadomie decydować, czym i kiedy się zająć3.

Wykorzystanie w edukacji wczesnoszkolnej

Każdy nauczyciel stosujący tę metodę uzyska większą kontrolę nad ilością zadań do wykonania. Mogą to być zadania związane z przygotowaniem do lekcji, zadaniami do wykonania dla uczniów, zadaniami oddelegowanymi przez dyrektora dla nauczyciela. Co więcej, jeśli zastosujemy to podejście mamy gwarancję, że żaden z ważnych punktów nie zostanie pominięty. W łatwiejszy sposób będziemy mogli zaproponować uczniom zadania do wykonania podczas zajęć edukacyjnych oraz te do wykonania w domu z rodzicami. Bardzo ważne jest też to, że nie będziemy odkładać zadań w czasie – np. jeśli mamy przygotować karty pracy dla uczniów, ocenić prace plastyczne czy wymyślić zastosowanie papierowych wstążek w edukacji dla naszych uczniów – to przy odpowiednim zaplanowaniu i realizacji nie zapomnimy o żadnym z ważnych lub pobocznych zadań i osiągniemy sukces.

Etapy:

Krok pierwszy – gromadzenie

Punkt pierwszy polega na gromadzeniu. Powinniśmy postarać się dostrzec wszystko to, co zabiera naszą uwagę i zgromadzić to w jednym miejscu. Nie ma znaczenia, czy są to myśli duże, czy małe, czy zabierają nam dużo naszego czasu, czy mało. Mogą dotyczyć naszego życia prywatnego, szkoły, przyszłości, marzeń, planów lub czegokolwiek innego. Staramy się zgromadzić wszystko to, co zostaje w naszej głowie. Mogą to być także pilne sprawy do załatwienia, nieuregulowane zobowiązania, długo ciągnące się sprawy, projekty – słowem wszystko to, co powoduje że nie potrafimy efektywnie zarządzać sobą i zadaniami oraz naszą pracą jako nauczyciel. Powinniśmy spisać także wszystkie czynności i rzeczy, które wymagają naszego dokończenia, powrotu do nich i tego, czym powinniśmy się zająć.

Ćwiczenie pierwsze
Przeznaczmy na nie około 10 minut i zadbajmy o to, aby nikt nam nie przeszkadzał. Przygotujmy sobie dużą czystą kartkę formatu A4 i coś do pisania oraz opcjonalnie kilka kolorów długopisów. Zastanówmy się nad tematem. Przy rzeczywistości szkolnej skupmy się na temacie ze szkoły, jeśli chcemy, możemy podobnego typu ćwiczenia przyprowadzić do kategorii na przykład domu. Zapiszmy tematykę naszego ćwiczenia na dużej kartce, a potem przez kolejne 5 minut zapisujmy wszystkie rzeczy, które przychodzą nam do głowy. Pamiętajmy, aby nie oceniać w głowie czy dana myśl lub zadanie jest dobre czy złe – tylko po prostu je zapisać. Pomoże to w oczyszczeniu naszej głowy z różnych zalegających myśli, pomysłów czy idei, które nie pozwalają nam często skupić się na być obecnym tu i teraz. Jeśli skończymy już zapisywanie z danej kategorii – myśli w głowie dotyczące szkoły możemy także zrobić podobne ćwiczenie z kategorii na przykład domu, wakacji lub planów na przyszłość czy czegokolwiek – co tylko przychodzi nam do głowy.

  • Wskazówka Przed przystąpieniem do tego ćwiczenia możemy wypisać sobie wszystkie kategorie pomysłów, które przychodzą nam do głowy, aby potem zapisać i wyrzucić ze swojej głowy jak najwięcej różnych myśli i pomysłów oraz dopasować je do danej kategorii – w dalszych krokach.

Zastosowanie w edukacji wczesnoszkolnej

Pomysł 1. To ćwiczenie dla uczniów z powodzeniem możemy realizować już z dziećmi najmłodszymi, z tym że będzie to ćwiczenie w formie ustnej. Prosimy uczniów, aby przez dwie lub trzy minuty pomyśleli na temat wszystkich pomysłów, które mają w swojej głowie na dany moment, a które nie pozwalają im się skupić.
Uczniowie wymieniają w parach lub w grupach swoje pomysły. Dzięki temu ich uwaga podczas zajęć lekcyjnych nie będzie aż tak rozproszona.

Pomysł 2.  Możemy także zapisywać i zbierać nasze pomysły, biorąc pod uwagę nasze preferencje. Jeśli jesteśmy wzrokowcami, możemy nasze myśli zapisać, dodać do nich elementy rysunku lub symboli. Jeśli jesteśmy słuchowcami, to możemy nasze pomysły nagrać przy pomocy dyktafonu w telefonie, a następnie je odsłuchiwać. Jeśli preferujemy ruch, możemy do wykonywania tego zadania ułożyć sobie pewne sekwencje kroków. Zwróćmy uwagę jednak na to, że jeśli zadania lub wszystkie myśli będą zapisane w jednym miejscu, łatwiej będzie nam je skategoryzować, dokonać selekcji, wiedzieć, ile tego czegoś mamy w głowie. Jeśli będziemy opierali się tylko na nagraniach z dyktafonu, może nam się zdarzyć ominięcie danej myśli lub pomysłu.

Pomysł 3. Tak samo możemy dyskutować z uczniami i zapisywać ich pomysły i oczyszczać w ten sposób ich głowy. Zamiast notowania czy rysowania uczniowie mogą powiedzieć swoje pomysły na głos – a my je nagramy. Warto wziąć pod uwagę, czy rodzice zgodzą się na takie rozwiązanie.
Wskazówka Nie musimy korzystać tylko i wyłącznie z kartki papieru do zapisywania wszystkich pomysłów. Jeśli lubimy pracę w aplikacjach i programach typu Evernote, a jesteśmy słuchowcami, to możemy podyktować nasze pomysły z głowy, tak aby zostały zapisane w formie tekstu.

Krok drugi – analizowanie

Jeśli przygotowaliśmy i zapisaliśmy już liczbę i rodzaj zadań, które mamy do zrobienia w związku z: przygotowywaniem się do lekcji, uzupełnieniem dokumentacji, przygotowaniem materiałów do zajęć lub jeżeli jest to cokolwiek innego – to dajmy sobie kilka minut na dokładne przeanalizowanie zawartości z poprzedniego ćwiczenia. Nie wszystkie elementy, które zapisaliśmy, mają dla nas taki sam priorytet i są ważne do zrobienia w ten sam dzień. Jeśli uznamy, że dane zadania są istotne do wykonania w danym dniu lub okresie, to powinniśmy od razu zaproponować, jak będzie wyglądało najbliższe działanie, które doprowadzi nas do wykonania do tego zadania. Jeżeli nie jesteśmy w stanie zrobić czegoś sami lub potrzebujemy konsultacji lub pomocy ze strony innych osób, możemy poprosić o pomoc. Możemy także podane zadania umieścić na liście do wykonania na potem, dzięki czemu mamy pewność, że dana myśl czy zadanie nie wypadnie nam z głowy i że będziemy o tym pamiętać.

Wskazówka W tej metodzie bardzo ważne jest działanie z zadaniami w odniesieniu do liczby minut, które są nam potrzebne na jego wykonanie. Jeśli dane zadanie jest krótkie i zajmuje dwie minuty, to powinniśmy wykonać je od razu, a nie przepisywać i przekładać je na następny raz. Ta prosta zasada jest bardzo efektywna, jeśli jako nauczyciele stosujemy ją do wszys...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy