Dołącz do czytelników
Brak wyników

Scenariusz zajęć

15 czerwca 2018

NR 38 (Czerwiec 2018)

Żywioły – woda i ogień

0 367

„Co się nauczysz, tego ci ogień nie spali, woda nie zabierze”
– przysłowie polskie.

Artykuł ma służyć jako inspiracja, pomysł dla nauczyciela nauczania początkowego, który prowadzi zajęcia o tematyce związanej z żywiołami. Propozycje zajęć prowadzonych z uczniami mają stanowić wymianę doświadczeń pomiędzy nauczycielami, a także kształtować u uczniów przekonanie, że wiedza to nie zamknięty zbiór odpowiedzi, ale coś, co można odkrywać i co tworzy się każdego dnia. Wiedza jest „gorąca”, „pytająca”.

Edukacja wczesnoszkolna ma silny wpływ na rozwój poznawczy dziecka. Mały uczeń najlepiej poznaje otaczającą go rzeczywistość poprzez bezpośredni kontakt. W wieku siedmiu, ośmiu lat dziecko znajduje się w intensywnym rozwoju osobowości. Proces nauczania ściśle łączy się z procesem wychowania. Niezwykle kształtującym jest dla ucznia klas początkowych kontakt z otaczającą go przyrodą. „Dziecko odkrywa magię otaczającego świata” (Mirowska, 2015, s. 8).

Ciekawość otoczenia przyrodniczego nasuwa u ucznia wiele pytań. Zaspokojeniu tych potrzeb służą twórcze lekcje, dzięki którym dziecko ma możliwość zrozumienia związków zachodzących na Ziemi.

Starożytni Grecy (Wollard, 2016, s. 105) sądzili, że istnieją cztery żywioły: ziemia, powietrze, woda i ogień.

W związku z tym, że dziecko w wieku wczesnoszkolnym jest małym odkrywcą otaczającej go rzeczywistości, nadrzędnym celem pracy nauczyciela z tematyką żywiołów będzie:

  • rozwijanie zainteresowania przyrodą ożywioną i nieożywioną,
  • wdrażanie do obserwowania eksperymentowania,
  • uwrażliwianie na piękno otaczającego środowiska przyrodniczego,
  • kształtowanie postaw proekologicznych,
  • uczestniczenie w działaniach mających na celu ochronę przyrody.

Metody pracy wykorzystywane przez nauczyciela:

  • słowne (zagadki, wiersze, opowiadania, rozmowa),
  • oglądowe (obserwacja, pokaz),
  • działanie (burza mózgów, zabawy).

Do form pracy zalicza się:

  • spacery,
  • wycieczki,
  • zabawy plastyczne,
  • filmy,
  • ciekawostki przyrodnicze.

Poniżej przytoczone zostały przykładowe metody pracy nauczyciela uczącego w klasach młodszych w oparciu o pracę z żywiołem woda.

Praca z żywiołem woda

Celem zajęć inspirujących dziecko do poznawania otaczającej je rzeczywistości jest fakt, że młody człowiek uświadamia sobie, że woda to drogocenny skarb, bez którego nie mogłoby istnieć życie na Ziemi. Jednakże jest to też groźny żywioł, który może zniszczyć przyrodę.

Inspiracja do prowadzenia zajęć z żywiołem woda:

Temat dnia aktywności: Praca z żywiołem „woda”.

Grupa docelowa: dzieci w wieku wczesnoszkolnym.

Czas potrzebny do realizacji tematu: 1 godz. lekcyjna.

Cele ogólne: 

  • rozwijanie logicznego myślenia,
  • rozwijanie kreatywności oraz sprawności  manualnej.

Cele szczegółowe
Uczniowie:

  • znają odpowiedzi na zagadki dydaktyczne,
  • potrafią wymienić przyklady niszczycielskiego działania  wody,
  • znają eksperymenty z wykorzystaniem wody,
  • wypowiadają się pełnym zdaniem,
  • aktywnie pracują na każdym odcinku zajęć.

Materiały i środki dydaktyczne:

  • film DVD – „Żywioły – wielka powódź”,
  • miska,
  • gąbka,
  • kamyki,
  • sznurkowe pętle.

Przebieg zajęć:
Część wstępna:

Nauczyciel wita uczniów. Przedstawia temat i cele lekcji.

Zabawa „Uwaga, powódź”. Chętne dzieci spacerują w różnych kierunkach w klasie, na hasło nauczyciela „powódź” wskakują w okrągłe pętle. Dziecko, które nie wskoczy do pętli, tonie (odpada z zabawy).

Część główna:

  1. Nauczyciel wprowadza uczniów w temat lekcji, zadając  zagadki dydaktyczne, które rozwijają logiczne myślenie:
    • „szumi w morzach i oceanach”, „płynie w rzekach”, „płynie                  z kranów”(odp.: woda).
    • Jakie znacie niszczycielskie działanie wody? (odp.: podtopienie, powódź).
  2. Projekcja filmu pt. „Żywioły – wielka powódź”

Oglądając film, uczniowie rozwijają swoją zdolność poznawczą, ukierunkowaną na groźne w skutkach działanie „wody”.

Podsumowanie zajęć:

Eksperymenty z wodą

Nauczyciel wlewa wodę do miski i mocno nią potrząsa. Uczniowie zauważają, że woda coraz gwałtowniej porusza się w misce i wreszcie wylewa się z niej. Wrzucony do niej kamyk spada na dno miski, a sucha gąbka pływa na powierzchni wody.

Uczniowie siedzą w kręgu. Wypowiadają się na temat odbytych zajęć:

Co było dla nich najciekawsze?

Nauczyciel ocenia pracę uczniów.

Zakończenie zajęć. 

Praca z żywiołem ogień

Dziecko w wieku wczesnoszkolnym powinno zrozumieć, że ogień jest źródłem ciepła i światła, ale nie można z nim eksperymentować, gdyż potrafi być niebezpieczny dla zdrowia i życia człowieka.

Inspiracje do prowadzenia zajęć z żywiołem ogień:

Temat dnia aktywności: Praca z żywiołem „ogień”.

Grupa docelowa: dzieci w wieku wczesnoszkolnym.

Czas potrzebny do realizacji tematu: 1 godz. lekcyjna.

Cele ogólne: – rozwijanie płynności skojarzeniowej myślenia.

Cele szczegółowe:

Uczniowie:...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy