Dołącz do nas

Życie Szkoły

METODA TOMATISA® słuchową techniką stymulacji neurosensorycznej

Metoda Tomatisa® jest programem terapii mającym na celu poprawę procesów przetwarzania słuchowego, a dzięki temu wpływającym pozytywnie na komunikację jednostki z otoczeniem oraz kontrolę własnego głosu i mowy.

Twórca metody, Alfred Tomatis (1920–2001), był francuskim otolaryngologiem, synem znanego śpiewaka operowego. Prowadził on badania nad zależnością pomiędzy słuchem, głosem, mową i językiem. Tomatis wprowadził rozróżnienie między dwoma procesami: słyszeniem i słuchaniem. Słyszenie jest procesem biernym (recepcją dźwięku), a słuchanie to umiejętność, która kształtuje się przez całe życie człowieka. Zaburzenia uwagi słuchowej mogą manifestować się np. zaburzeniami koncentracji, myleniem podobnie brzmiących słów, koniecznością powtarzania pytań lub poleceń, ubogim słownictwem, problemami z czytaniem i pisaniem, brakiem zdolności muzycznych, a nawet brakiem energii życiowej. Odpowiedni trening może zmniejszyć lub usunąć istniejące zaburzenia uwagi słuchowej. Przyczyną powstawania zaburzeń słuchania mogą być np. traumatyczne przeżycia emocjonalne, powodujące „zamknięcie się” na otaczający świat. Innym powodem może być czasowe lub przewlekłe zaburzenie słuchu, spowodowane np. zapaleniami uszu. Tomatis uważał, że dźwięki nie tylko niosą informację, lecz również energetyzują mózg, przygotowując go do świadomego przyjmowania bodźców ze świata zewnętrznego.

Metoda Tomatisa® jest metodą treningu słuchowego przeprowadzanego przy pomocy urządzenia zwanego elektronicznym uchem. Składają się na nią sesje słuchania materiału dźwiękowego oraz konsultacje dodatkowe wraz z oceną audio-psycho-fonologiczną. Elektroniczne ucho przetwarza dźwięki w taki sposób, aby stymulować uwagę słuchową. Muzyka słyszalna poprzez elektroniczne ucho niekiedy zupełnie nie przypomina tej odsłuchiwanej ze standardowych płyt CD. Tym Metoda Tomatisa® różni się np. od muzykoterapii, w której muzyka ma wywołać pewne określone stany emocjonalne.

Terapia Tomatisa® składa się z dwóch etapów – biernego i czynnego. W fazie biernej osoba poddawana terapii słucha przez słuchawki muzyki przetworzonej przez elektroniczne ucho, a w fazie czynnej mówi, czyta lub śpiewa do mikrofonu, słysząc przez słuchawki swój głos przetworzony przez elektroniczne ucho. Ta część terapii pomaga uzyskać lepszą kontrolę nad swoim głosem i wypowiedziami.

Metoda Tomatisa® ma bardzo szerokie zastosowanie. W wielu zaburzeniach komunikacji występują problemy z uwagą słuchową. Zaburzenia uwagi słuchowej stwierdza się u znaczącego odsetka dzieci z dysleksją i trudnościami w nauce. Dzieci te często słabo koncentrują się na dźwiękach, mylą podobne słowa, mają trudności z rozumieniem i zapamiętywaniem komunikatów słownych. Skrajnym przypadkiem zaburzenia komunikacji z otoczeniem jest autyzm. Trening słuchowy może zmniejszyć objawy nadwrażliwości oraz poprawić komunikację z otoczeniem.

Terapia Tomatisa® ma też zastosowanie w przypadku opóźnienia rozwoju mowy oraz zaburzeń artykulacji, płynności mówienia, a także zaburzeń głosu. Trening słuchowy może mieć działanie stymulujące oraz poprawiające percepcję mowy i jej samokontrolę. Nie zastępuje on terapii medycznej ani logopedycznej, lecz stanowi jej uzupełnienie. Osobie poddanej treningowi słuchowemu łatwiej jest kontrolować słuchowo swoje wypowiedzi, przez co łatwiej również koryguje swoje błędy.

Należy podkreślić, że Metoda Tomatisa® jest terapią uzupełniającą. Jej celem nie jest zastąpienie standardowych terapii, np. logopedycznej lub leczenia medycznego. Może ona natomiast przyspieszyć postępy terapii i ułatwić terapeucie pracę z pacjentem.

dr n. med. Joanna Ratyńska

Bliższe informacje na temat Metody Tomatisa® znajdą Państwo na stronie www.tomatis.com lub wysyłając e-mail na adres: info@tomatis.com.